26 marca 2011

Wanderer im... Bober-Katzbach Gebirge.


“Wanderer im Riesengebirge” (“Wędrowiec w Karkonoszach”) to tytuł czasopisma (miesięcznika) wydawanego w latach 1881 - 1943 przez Riesengebirgsverein, czyli - Towarzystwo Karkonoskie. Stowarzyszenie to powstało 1 sierpnia 1880 roku w Jeleniej Górze i działało głównie na rzecz propagowania i rozwoju turystki w Sudetach Zachodnich (budowało szlaki, wieże widokowe), choć, jak sama nazwa wskazuje, główny obszar zainteresowania stanowiły Karkonosze. RGV posiadała ogromną ilość sekcji, zarówno w miejscowościach położonych w Sudetach, jak i poza nimi (również w dużych miastach, we Wrocławiu, Dreźnie, Berlinie, a nawet Nowym Jorku). Sekcje te skupiały członków (jak można się domyślić, byli zarówno aktywni, jak i bierni). Obok RGV, powstawały również inne towarzystwa górskie (związane z Górami Wałbrzyskimi, Sowimi, Hrabstwem Kłodzkim), jednak RGV posiadała największą liczbę członków. W szczytowym okresie, po I wojnie swiatowej, liczba członków osiągnęła 17 tysięcy (Potocki, Rozwój..., S. 40.)

Przeglądając zestawienie artykułów wszystkich “Wanderer’ów” (ktoś podjął się tej ogromnej pracy!) znajdziemy sporo artykułów o Górach Kaczawskich. Nigdy nie powstało osobne towarzystwo działające na terenie Gór Kaczawskich. Z jednej strony potencjalni jego członkowie już należeli do RGV i tam mogli realizować swoje cele, z drugiej Góry Kaczawskie nie były chyba obszarem na tyle wyodrębnionym i atrakcyjnym. Świadczyć o tym może długość znakowanych szlaków: w latach 30. na całkowitą długość ok. 3200 km w Sudetach, szlaki w Górach i na Pogórza Kaczawskiego stanowiły ok. 1% (349 km, na podstawie: Potocki. J, Rozwój... 2004).

Na terenie Gór i Pogórza Kaczawskiego i obszarów leżących bezpośrednio w ich sąsiedztwie szczególnie aktywne były sekcje RGV: Wleń, Jawor, Świerzawa (we wcześniejszym okresie działalności), a w późniejszym etapie sekcja w Jeżowie - Strupicach.

Ilość publikacji na temat Gór Kaczawskich przedstawia poniższy wykres:


Oczywiście, aby uzyskać wiarygodne dane dotyczące zainteresowania RGV Górami Kaczawskimi należałoby porównać nie tylko ilość tekstów dotyczących tego obszaru na przestrzeni lat, ale również zestawić je z ogólną ilością publikowanych materiałów. “Wanderer...” z biegiem lat zwiększał objętość. Załamanie nastąpiło bezpośrednio po zakończeniu I wojny światowej (kiedy w latach szalejącej inflacji "Wanderer..." przestał na krótko być miesięcznikiem).

Ogólnie, treści te można podzielić na następujące:
- artykuły dotyczące konkretnych miejsc, wydarzeń. Najczęściej podpisane są nazwiskiem konkretnego autora. L. Sturm, S. Beck, W. Patschovsky,
- cykl “z życia grupy”, zawierające informacje o działaniach grup RGV z poszczególnych miejscowości,
- cykl “vom Gebirge” (“z gór”), reagowany głównie przez długoletniego redaktora naczelnego “Wanderer’a”, Dr. Rosenberga z Jeleniej Góry.

Łatwo też zauważyć, że z czasem liczba artykułów z pierwszej grupy maleje na rzecz notatek z grupy drugiej i trzeciej, co można tłumaczyć częściowym “wyczerpaniem tematu” opisywania konkretnych miejsc i atrakcji, na korzyść wydarzeń bieżących.

Moja lista publikacji z “Wanderera” na temat Gór Kaczawskich zawiera aktualnie 270 pozycji, lecz powstała głównie na bazie spisów treści. Oznacza to, ze z różnych względów może być niekompletna. Jeśli natkniecie się na artykuły na niej niewymienione, proszę o informacje.

Lista artykułów o Górach i Pogórzu Kaczawskim z czasopisma "Wanderer im Riesengebirge"

PS. Sporo (ale chyba nie wszystkie) numery znaleźć można w Jeleniogórskiej Bibliotece Cyfrowej. Wymagana raczej znajomość języka niemieckiego i odrobina samozaparcia.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz